เปิดหลังบ้าน BAMBOO BONG บ้องไม้ไผ่ที่อยู่คู่กับคนไทยมาอย่างยาวนาน

พอพูดถึงคำว่า ‘ศิลปะพื้นบ้าน’ เราจะนึกถึงภูมิปัญญาที่ดัดแปลงให้เข้ากับงานศิลปะ ส่งผ่านกันมารุ่นต่อรุ่นสืบต่อกัน วันนี้เราจะพามาพูดคุยกับ ‘คุณป๊อป’ เจ้าของแบรนด์ ‘Bamboo Bong’ บ้องไม้ไผ่ที่ใช้ศิลปะพื้นบ้านในการประยุกต์ใช้ ต่อยอดให้สวยงามและมีมูลค่าเพิ่มมากขึ้น 

จุดเริ่มต้นของการทำธุรกิจ 

“จุดเริ่มต้นคือผมเพิ่งเรียนจบและต้องกลับมาช่วยพ่อทำสวนที่บ้าน โดยปรกติก็เป็นคนใช้กัญชาอยู่แล้ว เลยมีอุปกรณ์เป็นของตัวเอง ทุกสวนก็จะมีบ้องตั้งไว้ ผมก็ทพลองทำไปเรื่อยเพราะวัตถุดิบอย่างไม้ไผ่มันมีเยอะ เพื่อนในกรุงเทพฯ ก็หาบ้องไม้ไผ่ไม่ได้เหมือนกัน จะใช้ทีก็ต้องขนจากใต้ขึ้นไปแล้วไปทำกันเอง ผมเลยเกิดไอเดีย ทำไมไม่ลองทำเพจหารายได้เสริม นำเสนอความเป็นธรรมชาติ บ้องไม้ไผ่เขียวๆ สดๆ เหมือนทำเองแบบสดใหม่ ซึ่งตัวเรารู้อยู่แล้วว่ากลุ่มลูกค้าของเราคือใคร คือคนเมือง สังคมเมือง ที่อยากใช้บ้องไม้ไผ่ อยากรู้ว่าการใช้บ้องไม้ไผ่มันเป็นยังไง แต่ไม่รู้จะหาจากไหน และตอนนั้นไม่มีใครทำขายผ่านทางเพจเลย”

“จากนั้นก็เริ่มสร้างเพจในช่วงแรกยังสะเปะสะปะหาจุดเด่นของตัวเองไม่เจอ ทำบ้าง ไม่ทำบ้าง บวกกับช่วง 7-8 ปีที่แล้ว ธุรกิจออนไลน์ หรือการซื้อสินค้าผ่านอินเทอร์เน็ตยังไม่ได้รับความนิยมเหมือนปัจจุบัน เลยไม่ได้โฟกัสกับเพจสักเท่าไหร่ จนได้คุยกับพี่ชายที่เขาเก่งเรื่องการตลาด ก็ได้รู้จัก content marketing และ brand character เกิดเป็น ‘บังบ้อง’ บังที่ขายบ้องไม้ไผ่ และชื่อเพจ ‘Bamboo Bong’ ก็ตรงตัวครับ ตอนเริ่มสร้างเพจผมคิดง่ายๆ เลย บ้องไม้ไผ่ภาษาอังกฤษคือ bamboo bong จนเกิดเป็น ‘Bamboo Bong by Bung’ จุดเปลี่ยนของธุรกิจก็คือ การสรรหาไผ่หลากหลายแบบ ไผ่ที่หายากที่เจ้าอื่นไม่มี เช่น ไผ่สีดำ ไผ่ลายเสือ และยังคงความเป็น ‘บัง Bamboobong’ คือทุกอย่างต้องเป็นธรรมชาติ เป็น original จะไม่เติมแต่งอะไรเข้าไปในสินค้า ปล่อยให้ธรรมชาติรังสรรค์”

บ้องไม้ไผ่ผิดกฎหมายไหม?

“ไม่ผิดครับ หากยังไม่ผ่านการใช้งาน ผมสอบถามกับผู้บังคับกฏหมายเลย ไม่ผิดแน่นอน เราคงเคยเห็นร้านขายบ้องแก้ว ร้านขายอุปกรณ์ต่างๆ ตามตะวันนา ตามห้างบางห้าง หรือตามสถานที่ท่องเที่ยวตามเกาะกันมาบ้าง ซึ่งมันไม่ต่างกัน บ้องไม้ไผ่เป็นเหมือนงานประดิษฐ์ เป็นการแปรรูปวัตถุดิบธรรมชาติให้ออกมาเป็นบ้อง รูปแบบเดียวกันกับการทำโคมไฟจากไผ่ ถึงแม้เจตนาจะใช้สูบกัญชา หากยังไม่ผ่านการใช้งาน ก็ยังพิสูจน์ไม่ได้ว่าจะเอาไปใช้เป็นของประดับบ้าน ตกแต่งบ้าน หรือใช้สูบกัญชา”

“ผมขายบ้องไม้ไผ่มาร่วม 7 ปี ไม่มีตำรวจหรือใครมาบอกว่า “ห้ามขายนะ มันผิดกฏหมาย” มันไม่ได้ถูกระบุเอาไว้ในมาตราไหนเลยครับ ซึ่งก่อนที่จะเริ่มสร้างเพจ ผมหาข้อมูลมาแล้ว เราจะได้สามารถอธิบายให้คนที่เขาไม่เข้าใจ หรือคนที่จะเข้ามาซื้อได้อย่างถูกต้อง”

ความพิเศษของบ้องไม้ไผ่ 

“ในมุมมองของคนที่ทำบ้องไม้ไผ่ให้ชาวสายเขียวและใช้เอง ถ้าเทียบกับบ้องชนิดอื่นในปัจจุบัน ที่พิเศษกว่าคือ หาได้ง่าย ทำเองได้ อันนี้คือข้อดีเลย สำหรับคนที่หาไผ่เองได้ก็แทบไม่ต้องใช้เงินสักบาท ใช้แค่ฝีมือ แรง และเวลาในการทำ เลยทำให้ได้รับความนิยมในวงการสายเขียว หากทำเองไม่ได้ ต้องการซื้อ ราคาก็จะถูกกว่าบ้องแก้ว”

“ในแง่ของการใช้งาน คงเป็นเพราะความคุ้นเคยของคนไทยที่มักจะเป็นตัวเลือกแรก ตัวเริ่มต้น หากคุณคิดจะสูบกัญชา เพราะว่าหาได้ง่าย ทำให้การเริ่มกับบ้องไม้ไผ่จะง่ายที่สุด เลยเกิดเป็นความคุ้นเคย ซึ่งมันจะแตกต่างจากบ้องแก้ว ทั้งฟีลลิ่งต่างๆ และความที่สามารถดัดแปลงเองได้หากทำไปแล้วเราไม่ชอบ ชอบขนาดใหญ่หรือเล็กก็เลือกได้หมด ซึ่งบ้องแก้วไม่สามารถทำได้ หากต้องการอันเล็กก็ต้องซื้อใหม่ เบื่อบ้องเล็กจะเอาบ้องใหญ่ก็ต้องซื้อใหม่ นี่แหละครับ จุดที่ดีกว่าบ้องชนิดอื่น เลือกขนาดได้ เล็ก ใหญ่ สั้น ยาว น้ำมาก น้ำน้อย ตกไม่แตก ความคุ้นเคย วัฒนธรรมของคนไทย บ้องทุกแบบล้วนมีข้อดีและข้อเสียแตกต่างกัน ชอบแบบไหนเลือกแบบนั้นครับ แต่ถึงแม้ในยุคที่มีให้เลือกหลากหลายแบบ บ้องไม้ไผ่ก็จะยังอยู่กับคนไทยตลอดไปแน่นอนครับ”

“บ้อง” สุดครีเอทของสายเขียว

ไม้ไผ่ที่ใช้มาจากไหน รับซื้อหรือปลูกเอง 

“ไม้ไผ่ที่นำมาใช้ในธุรกิจ แบ่งเป็น 2 ประเภท

  1. ไผ่สีเขียว จะเป็นไผ่ที่อยู่ในสวนผม ขึ้นเองตามธรรมชาติ มีอยู่ทั่วสวน
  2. ไผ่แปลกๆ เช่น ไผ่ดำ ไผ่ลาย ไผ่น้ำเต้า 

ไผ่ประเภทนี้จะเป็นไผ่ที่ซื้อมาทั้งหมดครับ ไผ่ดำผมก็จะมีฟาร์มที่ซื้อเป็นประจำ ก็จะไปตัด ไปคัดเลือกมาเอง ส่วนไผ่ลายหาได้ยากที่สุดครับ ก็จะมีพ่อค้าที่ผมติดต่อไว้ ตัดแล้วส่งมาให้ ไผ่ที่ซื้อมาใช่ว่าจะใช้ได้ทั้งหมด บางครั้งเอามาใช้ไม่ได้ก็เยอะ แมลงเจาะบ้าง แตกบ้าง ก็ต้องยอมเสียไปครับ”

ชนิดของไผ่ที่นิยมนำมาใช้ในการทำบ้อง 

“ชนิดของไผ่ที่นิยมใช้ ไม่สามารถบอกได้ชัดเจนว่าต้องเลือกสายพันธุ์ไหน ชนิดไหนครับ หากเป็นไผ่สีเขียว ก็เลือกที่หาได้ใกล้ๆ สำหรับคนที่ใช้เอง แต่จากที่ผมส่งให้ลูกค้า โดยส่วนใหญ่ก็จะชอบบางๆ ลำตรงๆ แต่ไผ่บางชนิดก็ทำไม่ได้ เช่น ไผ่ตรง เพราะลำใหญ่ หนามากๆ แถมเจาะยาก คนเลยไม่นิยมนำมาใช้ทำบ้อง แต่สามารถนำมาใช้ทำหลุมได้ครับ เพราะหนา แข็งแรง ทนไฟได้ดี”

วิธีคัดเลือกไผ่ มีวิธีไหนบ้าง?

“การคัดเลือกไม้ไผ่จะมี 2 ส่วน คือส่วนตัวบ้อง และส่วนของหลุมที่เราใช้ใส่กัญชา

1. ส่วนตัวบ้อง: ไผ่ต้องแก่จัด ไม้ไผ่หากแก่จัดจะแข็งแรงมากครับ หล่นไม่แตก ทนทาน แห้งแล้วยังคงสภาพเดิมได้ น้ำจะไม่ซึม หากใช้ไผ่ที่ไม่แก่หรือไผ่อ่อน พอไผ่เริ่มแห้ง เริ่มคายน้ำออกจากเนื้อไผ่ ส่วนที่เราเจาะไว้จะค่อยๆ หด ลีบลงเรื่อยๆ จนแตกในที่สุด คนที่เริ่มทำครั้งแรกจะไม่ค่อยได้สังเกตสิ่งเหล่านี้ บ้องไม้ไผ่ที่ดีต้องเริ่มจากการเลือกไม้ไผ่ก่อนครับ สามารถใช้ชนิดไหนที่เราหามาก็ได้ แต่แนะนำให้เลือกที่มีความบาง สัมผัสจะดีกว่า แต่ก็จะแข็งแรงน้อยกว่าไผ่หนา ตรงนี้ขึ้นอยู่กับความชอบของแต่ละคน แล้วก็ต้องตรวจสอบให้ถี่ถ้วนว่ามีรูมดหรือแมลงเจาะไหม ข้อของไผ่ด้านใต้มีรอยร้าวหรือไม่ บ้องไม้ไผ่แนะนำให้ใช้ไผ่สด จะรับรู้ได้ถึงกลิ่นความหอมธรรมชาติของไม้ไผ่ หากเป็นไผ่แห้งจะหอมไม่เท่าไผ่สด”

“2. ส่วนของหลุม: ส่วนตรงนี้คือจุดที่โดนความร้อนสูงอยู่ตลอดเวลา สิ่งสำคัญคือ ต้องแก่จัด สังเกตได้จากเนื้อของไผ่หรือเสี้ยนไผ่ที่จะเป็นสีน้ำตาล แบบนั้นคือแก่จัด และจะต้องมีความหนาสักนิด เพราะเราต้องนำไปคว้านให้เป็นหลุมลูกกอล์ฟ จะได้สามารถยัดสมุนไพรลงได้ และไม่ควรเลือกไผ่ที่ส่วนกลวงใหญ่เกินไป ไผ่เนื้อจะอยู่ส่วนขอบ ตรงกลางจะกลวง หากส่วนกลวงด้านในใหญ่เกินไปเมื่อนำมาใช้งาน จังหวะที่เราปล่อยหรือยกปากออกจากบ้อง สมุนไพรจะกระเด็นออก เพราะลมจะตีขึ้นทางรูหลุม”

ความยากในการทำบ้องไม้ไผ่ 

“ในส่วนของการทำ ขั้นตอนการทำไม่มีอะไรมากครับ แค่ตัดไผ่ เจาะ อุด ใครๆ ก็ทำได้ แต่การทำให้ดี อันนี้ไม่ใช่ใครๆ ก็ทำได้ ซึ่งหากเป็นคนที่ทำใช้เองอยู่แล้ว เขาจะรู้ว่าต้องเจาะตรงไหน สูงเท่าไหร่ ถึงจะทำให้เวลาสูบแล้วไม่แน่น ไม่หนักเกินไป หรือใส่น้ำได้น้อยเกินไปจนทำให้แสบคอ โดยทั่วไป ตามที่ทุกคนที่ใช้บ้องไม้ไผ่ทำเองฟังต่อๆ กันมา คือเวลาเจาะให้ใช้มือทาบจากข้อด้านล่าง เป็นการวัดส่วนที่เราจะเจาะเสียบโจ๋ ส่วนความยาวของบ้อง ให้ใช้มือวัดจากศอกจนไปถึงปลายนิ้ว แต่ทางเพจเราจะเอาความต้องการของลูกค้าเป็นหลัก อยากได้สั้นหรือยาว เจาะแบบไหน ระบุได้หมด เรียกเป็นบ้องตามสั่งเลยก็ว่าได้ครับ แต่หากไม่มีการระบุขนาด ก็จะทำตามความเหมาะสมที่เราคิดว่าใช้งานได้ดีที่สุดครับ”

สงครามเวียดนาม ทหารอเมริกัน และยุคทองของกัญชาไทย

ปัญหาที่เจอระหว่างการทำธุรกิจ 

“ปัญหาที่เจอก็จะเป็นเรื่องของการขนส่ง ด้วยความที่บ้องไผ่เป็นวัตถุดิบธรรมชาติและเป็นไผ่สด มีความชื้นในตัวสูง หากขนส่งใช้เวลานานเกินไป บ้องอาจมีเชื้อรา บางครั้งขนส่งโยนแตกบ้าง แต่เราแก้ปัญหาโดยเพิ่มเติมบริการหลังการขาย รับประกันสินค้า 15 วัน หากสินค้าเสียหายระหว่างทาง หรือเกิดการแตก การรั่วซึมของตัวบ้อง เปลี่ยนใหม่ให้ทันที โดยของเก่าไม่จำเป็นต้องส่งกลับ ส่วนตรงนี้จึงทำให้ธุรกิจยังไปต่อได้ ลูกค้าเดิมกลับมาซื้อซ้ำเพราะมั่นใจในบริการ และมั่นใจว่าบังจะไม่มีทางทิ้งเขาไว้กลางทางแน่นอน”

สิ่งที่ท้าทายมากที่สุดในการทำธุรกิจขายบ้องไม้ไผ่คืออะไร 

“สิ่งท้าทายก็จะเป็นการทำให้คนซื้อพอใจในตัวสินค้านี่แหละครับ แต่ละคนชอบไม่เหมือนกัน ก็อยากให้เขาพอใจในสิ่งที่เราตั้งใจทำ ให้เขาสัมผัสได้ถึงความใส่ใจของเรา ซึ่งโดยส่วนใหญ่ ถึงแม้ตัวเขาเองจะไม่ได้ระบุความต้องการ แต่พอใจในสิ่งที่บังทำขึ้นมา “บังจัดการให้เลยครับ เอาแบบไหนที่บังว่าดี” สิ่งตรงนี้เป็นการตอกย้ำความเชื่อมั่นในตัวบัง หรือตัวแบรนด์ Bamboo Bong สิ่งเหล่านี้ไม่ได้สร้างขึ้นในวันเดียว มันถูกหล่อหลอมด้วยเวลาและประสบการณ์ในการทำบ้องไม้ไผ่ ที่ส่งต่อให้กับลูกค้าทุกๆ คน”

คิดว่ากฎหมายกัญชาฉบับใหม่ที่จะออกมา จะส่งผลอะไรต่อธุรกิจไหม? 

“ตัวผมเองคิดว่ามันมาไกลมาก ตั้งแต่เริ่มทำบ้องไม้ไผ่ ไม่คิดว่าวันหนึ่งจะมีกฏหมายการใช้กัญชาทางการแพทย์ ไม่คิดว่าจะมีตราโลโก้ใบกัญชาติดอยู่บนสินค้าในร้านสะดวกซื้อ ที่ใครๆ ก็สามารถซื้อได้ ไม่ว่าจะเป็น เครื่องสำอางจากกัญชา น้ำที่ใส่เทอร์พีนกัญชา และคนส่วนใหญ่ก็มองกัญชาในทางที่ดี ไม่ได้มองคนใช้กัญชาเป็นเด็กติดยา หรือมองว่าคนที่ทำธุรกิจเกี่ยวกับกัญชาสนับสนุนสิ่งไม่ดี ภาพของวงการกัญชามันดีขึ้นจากเมื่อก่อนมาก และมันจะดียิ่งขึ้นต่อไป”

“กฎหมายกัญชาฉบับใหม่จะส่งผลดีในเรื่องของภาพลักษณ์ครับ มุมมองคนเปลี่ยนไป ทุกคนอยากเข้ามาทำธุรกิจกัญชา เราเหมือนได้อยู่ในกระแสโลก ในอนาคตก็อาจจะมีหน้าร้านที่ขายบ้องไม้ไผ่มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นแบบออฟไลน์หรือออนไลน์ อาจจะมีคู่แข่งเกิดขึ้นมากมาย แต่ผมมองมันเป็นสิ่งที่ดีครับ ยิ่งมีร้านเยอะ ตลาดก็เติบโตมากยิ่งขึ้น และประชาชนคนทั่วไปที่ไม่ได้ใช้กัญชาก็มองมันเป็นเรื่องปกติมากขึ้น”

ฝากอะไรถึงสายเขียวในไทยหน่อย

“ไม่ต้องบอกอะไรเยอะครับ ชาวสายเขียวเรารักกันกลมเกลียว สามัคคีกันอยู่แล้ว เจอหน้ากันก็ยิ้มให้แม้จะไม่รู้จักกันก็ตาม เป็นสังคมที่หาไม่ได้จากที่ไหนแน่นอน อยากให้สังคมสายเขียวเป็นแบบนี้ไปนานๆ รักกันไว้ มีอะไรก็ปรึกษากันได้ ไม่ว่าจะเป็นใคร มาจากที่ไหน หรืออยู่คนละกลุ่มคนละก้อน รักสายเขียวทุกท่าน #คิดถึงบ้องนึกถึงบัง อย่าลืม! มาฝากปอดให้บังดูแลกันนะครับ”

ขอขอบคุณรูปจาก BAMBOO BONG

สามารถติดตามกิจกรรมของ BAMBOO BONG ได้ที่

Facebook: BAMBOO BONG

LINE: @250tsidl